Description
Situés au quartier du Moulin et Calagovière, la villa et son jardin font face à l’angle nord-est de l’ensemble immobilier du Parc Camoin. Cette demeure remarquable est implantée sur un terrain peut-être connu dès le Moyen Âge comme celui du Mûrier, à proximité d’une léproserie. L’actuel nom du quartier, dérivé de « cacalaus » ou escargots, évoque l’humidité d’une terre irriguée par les canaux du ruisseau de Font-Marignane, anciennement creusés pour le grand jardin du château. Tout aussi pittoresque que son toponyme, la villa Calagovière figure parmi les plus belles réalisations provençales relevant de l’art des rocailleurs.
Bâtie dans la seconde moitié du XIXe siècle, elle a appartenu aux familles Olivier, Béranger, Camoin et Delplanque. Si sa façade principale demeure sagement classique, ses côtés nord et sud offerts au regard des passants multiplient les trompe-l’œil en ciment, puisant à des sources aussi éclectiques que l’art maniériste de la Renaissance, les curiosités rococo du XVIIIe siècle ou la plus récente architecture néo-gothique du XIXe siècle. Les façades latérales sont ainsi habillées de faux bardages, ouvertes de fausses fenêtres cantonnées de faux volets entrebâillés ou branlants, l’une étant même animée par un linge négligemment pendu à une cordelette. Le tout s’abrite sous une toiture à croupettes, bordée de rives de bois découpés et de consoles. L’attention se focalise sur un personnage sculpté et accoudé à la fenêtre du pignon sud. S’agit-il d’un oiseleur cachant sa main et sa prise sous le revers de son veston ? On ne connaît malheureusement pas les auteurs de ces illusions maçonnées dont un certain nombre d’artisans italiens installés à Marseille se sont fait une spécialité. Le mystérieux occupant à la fenêtre rappelle en tout cas le même subterfuge adopté en 1877 sur une maison de Châteauneuf-lès-Martigues. On rencontre d’autres œuvres de rocailles à Marignane, notamment au cimetière Saint-Joseph. Source Patrick Varrot, historien d’art – Février 2021 La maison ne se visite pas mais on peut la voir de l'extérieur.
English
Located in the Moulin and Calagovière districts, the villa and its garden face the north-east corner of the Parc Camoin building complex This remarkable residence is located on a plot of land that may have been known since the Middle Ages as the Mulberry Tree, near a leper colony. The current name of the district, derived from "cacalaus" or snails, evokes the humidity of a land irrigated by the canals of the stream of Font-Marignane, formerly dug for the large garden of the castle Just as picturesque as its name, the Villa Calagovière is one of the most beautiful Provençal creations in the art of the rockworkers
Built in the second half of the 19th century, it belonged to the Olivier, Béranger, Camoin and Delplanque families If its main façade remains wisely classical, its north and south sides offered to the eye of passers-by multiply the trompe-l'oeil in cement, drawing from sources as eclectic as the mannerist art of the Renaissance, the rococo curiosities of the 18th century or the more recent neo-gothic architecture of the 19th century. The side facades are clad in false cladding, open to false windows with false shutters ajar or wobbly, one of which is even animated by a cloth carelessly hung on a string. The whole is sheltered under a roof with croupettes, lined with cut wood edges and brackets. Attention is focused on a carved figure leaning against the window of the south gable. Is it a birdwatcher hiding his hand and his catch under the lapel of his jacket? Unfortunately, we do not know the authors of these masonry illusions, of which a certain number of Italian craftsmen based in Marseille have made a speciality. The mysterious occupant at the window is in any case reminiscent of the same subterfuge adopted in 1877 on a house in Châteauneuf-lès-Martigues There are other works of rockwork in Marignane, notably in the Saint-Joseph cemetery. Source Patrick Varrot, art historian – February 2021 The house cannot be visited but can be seen from the outside.
Deutsch
Die Villa und ihr Garten befinden sich im Viertel Le Moulin et Calagovière und liegen gegenüber der nordöstlichen Ecke des Gebäudekomplexes Parc Camoin Dieses bemerkenswerte Anwesen steht auf einem Grundstück, das vielleicht schon im Mittelalter als Mûrier bekannt war, in der Nähe einer Leprakolonie. Der heutige Name des Viertels, der von "cacalaus" oder Schnecken abgeleitet ist, erinnert an die Feuchtigkeit eines Landes, das durch die Kanäle des Baches Font-Marignane bewässert wurde, die früher für den großen Garten des Schlosses gegraben wurden Die Villa Calagovière ist ebenso malerisch wie ihr Ortsname und gehört zu den schönsten provenzalischen Bauwerken der Rocailleurs-Kunst
Jahrhunderts erbaut und gehörte den Familien Olivier, Béranger, Camoin und Delplanque Während die Hauptfassade brav klassisch bleibt, werden an der Nord- und Südseite, die den Blicken der Passanten offen steht, zahlreiche Trompe-l'œil aus Zement verwendet, die aus so eklektischen Quellen wie der manieristischen Kunst der Renaissance, den Rokoko-Kuriositäten des 18. Jahrhunderts oder der neueren neogotischen Architektur des 19. Die Seitenfassaden sind mit einer falschen Fassade verkleidet und mit falschen Fenstern versehen, die mit falschen, halboffenen oder wackeligen Fensterläden versehen sind, von denen einer sogar von einem nachlässig an einer Schnur aufgehängten Tuch belebt wird. Das Ganze befindet sich unter einem Walmdach, das mit Holzschnitzereien und Konsolen gesäumt ist. Die Aufmerksamkeit richtet sich auf eine geschnitzte Figur, die sich an das Fenster des südlichen Giebels lehnt. Handelt es sich um einen Vogelfänger, der seine Hand und seinen Fang unter dem Revers seiner Jacke verbirgt? Leider ist nicht bekannt, wer diese gemauerten Illusionen geschaffen hat, auf die sich eine Reihe von italienischen Handwerkern in Marseille spezialisiert haben. Der mysteriöse Bewohner am Fenster erinnert jedenfalls an die gleiche Täuschung, die 1877 bei einem Haus in Châteauneuf-lès-Martigues angewandt wurde Weitere Rocaille-Werke findet man in Marignane, insbesondere auf dem Friedhof Saint-Joseph. Quelle Patrick Varrot, Kunsthistoriker – Februar 2021 Das Haus kann nicht besichtigt werden, aber man kann es von außen betrachten.
Dutch
Gelegen in de wijk Moulin en Calagovière, kijkt de villa met zijn tuin uit op de noordoostelijke hoek van het gebouwencomplex Parc Camoin Deze opmerkelijke woning staat op een stuk grond dat sinds de middeleeuwen wellicht bekend stond als dat van de Moerbeiboom, in de buurt van een leprakolonie. De huidige naam van de wijk, afgeleid van "cacalaus" of slakken, verwijst naar de vochtigheid van de gronden die worden bevloeid door de kanalen van de Font-Marignane, die vroeger werden gegraven voor de grote tuin van het kasteel De Villa Calagovière, net zo pittoresk als zijn naam, is een van de mooiste Provençaalse creaties in de rotskunst
Het werd gebouwd in de tweede helft van de 19e eeuw en behoorde toe aan de families Olivier, Béranger, Camoin en Delplanque Terwijl de hoofdgevel wijselijk klassiek blijft, staan de noord- en zuidkant, die open zijn voor het publiek, vol met cementen trompe-l'oeil, waarbij gebruik is gemaakt van even eclectische bronnen als renaissance-maniëristische kunst, 18e-eeuwse rococo-curiosa en de meer recente 19e-eeuwse neogotische architectuur. De zijgevels zijn bekleed met valse gevelbekleding, met valse ramen en valse luiken, waarvan er één zelfs bezield wordt door een doek die achteloos aan een touwtje hangt. Het geheel is beschut onder een dak met croupetten, bekleed met uitgesneden houten randen en beugels. De aandacht gaat uit naar een gebeeldhouwde figuur die tegen het raam van de zuidgevel leunt. Is het een vogelaar die zijn hand en zijn vangst onder de revers van zijn jas verbergt? Helaas kennen wij niet de auteurs van deze metselwerkillusies, waarvan een aantal in Marseille gevestigde Italiaanse ambachtslieden een specialiteit hebben gemaakt. De mysterieuze bewoner bij het raam doet in ieder geval denken aan dezelfde kunstgreep die in 1877 werd toegepast op een huis in Châteauneuf-lès-Martigues Andere rotswerken zijn te vinden in Marignane, met name op de begraafplaats Saint-Joseph. Bron Patrick Varrot, kunsthistoricus – februari 2021 Het huis kan niet worden bezocht, maar is van buitenaf te zien.
Español
Situado en la zona de Moulin y Calagovière, el chalet y su jardín dan a la esquina noreste del complejo de edificios Parc Camoin Esta notable residencia se encuentra en un terreno que podría ser conocido desde la Edad Media como el de la Morera, cerca de una colonia de leprosos. El nombre actual del barrio, derivado de "cacalaus" o caracoles, evoca la humedad de las tierras regadas por los canales del arroyo Font-Marignane, que en su día se excavaron para el gran jardín del castillo Tan pintoresca como su nombre, la Villa Calagovière es una de las más bellas creaciones provenzales en el arte de la rocalla
Construido en la segunda mitad del siglo XIX, perteneció a las familias Olivier, Béranger, Camoin y Delplanque Mientras que su fachada principal sigue siendo sabiamente clásica, sus lados norte y sur, abiertos a la vista de los transeúntes, están llenos de trampantojos de cemento, inspirados en fuentes tan eclécticas como el arte manierista del Renacimiento, las curiosidades rococó del siglo XVIII y la arquitectura neogótica más reciente del siglo XIX. Las fachadas laterales están revestidas con falsos revestimientos, con falsas ventanas y falsas contraventanas, una de las cuales está incluso animada por una tela colgada descuidadamente en una cuerda. El conjunto está resguardado bajo un tejado con croupettes, forrado con bordes de madera recortados y ménsulas. La atención se centra en una figura tallada apoyada en la ventana del hastial sur. ¿Es un observador de aves que esconde su mano y su captura bajo la solapa de su chaqueta? Desgraciadamente, desconocemos los autores de estas ilusiones de mampostería, en las que se especializaron varios artesanos italianos afincados en Marsella. El misterioso ocupante de la ventana recuerda en cualquier caso el mismo subterfugio adoptado en 1877 en una casa de Châteauneuf-lès-Martigues En Marignane se encuentran otras obras de rocalla, sobre todo en el cementerio de Saint-Joseph. Fuente Patrick Varrot, historiador del arte – Febrero 2021 La casa no se puede visitar pero se puede ver desde el exterior.
Italiano
Situata nella zona del Moulin e di Calagovière, la villa e il suo giardino si affacciano sull'angolo nord-est del complesso edilizio del Parc Camoin Questa straordinaria residenza si trova su un terreno che potrebbe essere stato conosciuto fin dal Medioevo come quello del Gelso, vicino a un lebbrosario. L'attuale nome del quartiere, derivato da "cacalaus" o lumache, evoca l'umidità dei terreni irrigati dai canali del torrente Font-Marignane, un tempo scavati per il grande giardino del castello Pittoresca come il suo nome, la Villa Calagovière è una delle più belle creazioni provenzali nell'arte della roccia
Costruito nella seconda metà del XIX secolo, apparteneva alle famiglie Olivier, Béranger, Camoin e Delplanque Mentre la facciata principale rimane saggiamente classica, i lati nord e sud, aperti alla vista dei passanti, sono pieni di trompe-l'il in cemento, attingendo a fonti eclettiche come l'arte manierista rinascimentale, le curiosità rococò del XVIII secolo e la più recente architettura neogotica del XIX secolo. Le facciate laterali sono rivestite di falsi rivestimenti, con false finestre e false persiane, una delle quali è addirittura animata da un panno incautamente appeso a un filo. Il tutto è riparato da un tetto con croupette, rivestito da bordi e mensole in legno tagliato. L'attenzione si concentra su una figura scolpita appoggiata alla finestra del timpano sud. È un birdwatcher che nasconde la sua mano e la sua cattura sotto il bavero della giacca? Purtroppo non conosciamo gli autori di queste illusioni murarie, che erano specializzate da alcuni artigiani italiani con sede a Marsiglia. Il misterioso occupante alla finestra ricorda comunque lo stesso sotterfugio adottato nel 1877 per una casa di Châteauneuf-lès-Martigues Altre opere rupestri si trovano a Marignane, in particolare nel cimitero di Saint-Joseph. Fonte Patrick Varrot, storico dell'arte – febbraio 2021 La casa non può essere visitata, ma può essere vista dall'esterno.