Description
Arcizans-Dessus : le village est connu pour ses moulins à eau à usage familial, construits le long du ruisseau Anisaous.
À l'origine il y en avait 22, il n'en reste plus que 15 aujourd'hui. Leur nombre témoigne de l'intense activité qui régnait ici il y a trois cent ans. Ils étaient dans la vallée plus de cent jadis, à moudre maïs, orge, blé, millet, sarrazin.
Un parmi eux a été restauré et remis en état.
Celui-ci se visite l'été de mi-juillet à mi-Août (ou sur réservation auprès de la Mairie, le reste de l'année). Outre les moulins, de nombreux éléments de patrimoine bâti ou historiques sont facilement visibles dans le village : En se promenant à travers le village, on peut observer deux maisons ornées de fenêtres à meneaux, d’arcs gothiques, ou encore des signes d’anciennes fortifications. En effet, il semblerait que le village d’Arcizans-Dessus ait abrité au XIIème et XIV siècles une tour fortifiée, érigées par les vicomtes du Lavedan. Le village en aurait tiré alors son nom Arx Anglorum : citadelle et Soubirou : haute, devenu Arcizans-Dessus. Témoin de ce passé, on peut encore voir l’église romane de fondation ancienne (fin XIIème, entièrement rénovée au XVIII siècle et rénovée en 2001) et son chrisme roman sur la porte d’entrée. En montant au centre du village, on observe « un logis seigneurial » de la dernière époque gothique avec sa porte murée et un linteau décoré d’énigmatiques sculptures, la tourelle à pans, une belle fenêtre avec ses sculptures de l’appui et du linteau (rosaces, chèvre et âne broutant un arbuste, feuilles stylisées) et à l’intérieur, une élégante cheminée gothique. Fontaines et lavoirs complètent également le patrimoine lié à l’eau. Un parcours pédestre balisé appelé "Au fil du Temps" flâne dans les rues du village et permet au promeneur de découvrir ce riche patrimoine. D'autres itinéraires pédestres ou VTT démarrent également du village : les sources de Nabias, la ronde de Carmoulin, le Col du Liar ou encore le Soum de la Pène pour les plus aguerris.
English
Arcizans-Dessus: the village is famous for its family watermills, built along the Anisaous stream.
Originally numbering 22, only 15 remain today. Their sheer number bears witness to the intense activity that reigned here three hundred years ago. There used to be over a hundred of them in the valley, grinding corn, barley, wheat, millet and buckwheat.
One of them has been restored and refurbished.
It can be visited in summer from mid-July to mid-August (or by booking at the Town Hall for the rest of the year). In addition to the mills, there are a number of other historic buildings in the village: A stroll through the village reveals two houses with mullioned windows, Gothic arches and signs of ancient fortifications. In the 12th and 14th centuries, the village of Arcizans-Dessus was home to a fortified tower built by the Viscounts of Lavedan. The village then took its name from Arx Anglorum: citadel and Soubirou: high, which became Arcizans-Dessus. The Romanesque church, built in the late 12th century, was completely renovated in the 18th century and refurbished in 2001, and features a Romanesque christening on the entrance door. On the way up to the village center, you can see a late-Gothic "logis seigneurial" with its walled door and lintel decorated with enigmatic carvings, the gabled turret, a beautiful window with carvings on the sill and lintel (rosettes, goat and donkey grazing a shrub, stylized leaves) and, inside, an elegant Gothic fireplace. Fountains and washhouses complete the water-related heritage. A signposted walking trail called "Au fil du Temps" strolls through the village streets, allowing visitors to discover this rich heritage. Other hiking and mountain-biking trails also start from the village: the Nabias springs, the Carmoulin round, the Col du Liar or the Soum de la Pène for the more experienced.
Deutsch
Arcizans-Dessus: Das Dorf ist für seine Wassermühlen für den Familiengebrauch bekannt, die entlang des Baches Anisaous errichtet wurden.
Ursprünglich gab es 22 Mühlen, heute sind es nur noch 15. Ihre Anzahl zeugt von der intensiven Aktivität, die hier vor dreihundert Jahren herrschte. Früher gab es im Tal mehr als 100 Mühlen, die Mais, Gerste, Weizen, Hirse und Buchweizen mahlten.
Eine davon wurde restauriert und wieder in Stand gesetzt.
Dieses kann im Sommer von Mitte Juli bis Mitte August besichtigt werden (oder nach vorheriger Anmeldung beim Rathaus während des restlichen Jahres). Neben den Mühlen gibt es im Dorf noch viele weitere Elemente des baulichen oder historischen Erbes, die leicht zu sehen sind: Bei einem Spaziergang durch das Dorf kann man zwei Häuser mit Sprossenfenstern, gotischen Bögen oder auch Zeichen alter Befestigungen sehen. Es scheint, dass das Dorf Arcizans-Dessus im 12. und 14. Jahrhundert einen befestigten Turm beherbergte, der von den Vicomtes du Lavedan errichtet worden war. Der Name des Dorfes Arx Anglorum: Zitadelle und Soubirou: hoch, wurde zu Arcizans-Dessus. Als Zeugnis dieser Vergangenheit kann man noch heute die romanische Kirche aus früherer Zeit (Ende des 12. Jahrhunderts, im 18. Jahrhundert vollständig renoviert und 2001 renoviert) mit ihrem romanischen Chrisam auf der Eingangstür sehen. Wenn man in die Dorfmitte hinaufsteigt, sieht man "ein Herrenhaus" aus der letzten gotischen Epoche mit einer zugemauerten Tür und einem mit rätselhaften Skulpturen verzierten Sturz, das Türmchen mit Dachschrägen, ein schönes Fenster mit Skulpturen auf der Fensterbank und im Sturz (Rosetten, Ziege und Esel, die einen Strauch weiden, stilisierte Blätter) und im Inneren einen eleganten gotischen Kamin. Brunnen und Waschhäuser vervollständigen das Kulturerbe im Zusammenhang mit Wasser. Ein markierter Wanderweg namens "Au fil du Temps" führt durch die Straßen des Dorfes und ermöglicht es dem Spaziergänger, dieses reiche Kulturerbe zu entdecken. Andere Wander- und Mountainbike-Routen beginnen ebenfalls im Dorf: die Quellen von Nabias, die Runde von Carmoulin, der Col du Liar oder auch der Soum de la Pène für die erfahrensten Wanderer.
Dutch
Arcizans-Dessus: het dorp is beroemd om zijn familiewatermolens, gebouwd langs de beek Anisaous.
Oorspronkelijk waren het er 22, maar vandaag zijn er nog maar 15 over. Hun aantal getuigt van de intense activiteit die hier driehonderd jaar geleden heerste. Vroeger waren er meer dan honderd in de vallei die maïs, gerst, tarwe, gierst en boekweit maalden.
Een ervan is gerestaureerd en opgeknapt.
Deze kan in de zomer worden bezocht van half juli tot half augustus (of op reservering bij het stadhuis voor de rest van het jaar). Naast de molens zijn er nog een aantal andere gebouwen en historische kenmerken die goed zichtbaar zijn in het dorp: Als je door het dorp loopt, zie je twee huizen met glas-in-loodramen, gotische bogen en tekenen van oude vestingwerken. Het lijkt erop dat het dorp Arcizans-Dessus de thuisbasis was van een versterkte toren gebouwd door de Burggraven van Lavedan in de 12e en 14e eeuw. Het dorp kreeg toen zijn naam van Arx Anglorum: citadel en Soubirou: hoog, wat Arcizans-Dessus werd. Getuigenissen van dit verleden zijn nog steeds te zien in de Romaanse kerk van oude stichting (eind 12e eeuw, volledig gerenoveerd in de 18e eeuw en gerenoveerd in 2001) en zijn Romaanse Chrisma op de toegangsdeur. Op weg naar het centrum van het dorp kun je een laatgotische "seigneuriale woning" zien met zijn ommuurde deur en bovendorpel versierd met raadselachtige sculpturen, het torentje met puntgevel, een mooi raam met zijn sculpturen op de dorpel en bovendorpel (rozetten, geit en ezel grazend op een struik, gestileerde bladeren) en binnenin een elegante gotische open haard. Fonteinen en wasplaatsen maken het watergerelateerde erfgoed compleet. Een bewegwijzerde wandelroute genaamd "Au fil du Temps" loopt door de straten van het dorp en laat bezoekers dit rijke erfgoed ontdekken. Vanuit het dorp vertrekken ook andere wandel- en mountainbikeroutes: de Nabias bronnen, de ronde van Carmoulin, de Col du Liar of de Soum de la Pène voor de meer ervaren wandelaars.
Español
Arcizans-Dessus: el pueblo es famoso por sus molinos familiares, construidos a lo largo del arroyo Anisaous.
Originalmente había 22, pero hoy sólo quedan 15. Su número atestigua la intensa actividad que reinaba aquí hace trescientos años. Su número atestigua la intensa actividad que reinaba aquí hace trescientos años. Antes había más de cien en el valle, que molían maíz, cebada, trigo, mijo y alforfón.
Una de ellas ha sido restaurada y acondicionada.
Se puede visitar en verano, de mediados de julio a mediados de agosto (o reservando en el Ayuntamiento el resto del año). Además de los molinos, hay otros edificios y elementos históricos fácilmente visibles en el pueblo: Paseando por el pueblo, se pueden ver dos casas con ventanas ajimezadas, arcos góticos y señales de antiguas fortificaciones. Al parecer, el pueblo de Arcizans-Dessus albergaba una torre fortificada construida por los vizcondes de Lavedan en los siglos XII y XIV. El pueblo tomó entonces su nombre de Arx Anglorum: ciudadela y Soubirou: alto, que se convirtió en Arcizans-Dessus. Testimonio de este pasado sigue siendo la iglesia románica de antigua fundación (finales del siglo XII, totalmente reformada en el siglo XVIII y renovada en 2001) y su crismón románico en la puerta de entrada. Subiendo hacia el centro del pueblo, se puede contemplar una "vivienda señorial" del gótico tardío con su puerta y dintel tapiados decorados con enigmáticas esculturas, la torrecilla a dos aguas, una hermosa ventana con sus esculturas en el alféizar y el dintel (rosetas, cabra y burro pastando un arbusto, hojas estilizadas) y, en el interior, una elegante chimenea gótica. Fuentes y lavaderos completan también el patrimonio relacionado con el agua. Un sendero señalizado llamado "Au fil du Temps" recorre las calles del pueblo, permitiendo a los paseantes descubrir este rico patrimonio. Otras rutas de senderismo y bicicleta de montaña parten también del pueblo: las fuentes de Nabias, la ronda de Carmoulin, el Col du Liar o el Soum de la Pène para los más experimentados.
Italiano
Arcizans-Dessus: il villaggio è famoso per i suoi mulini ad acqua familiari, costruiti lungo il torrente Anisaous.
In origine erano 22, ma oggi ne rimangono solo 15. Il loro numero testimonia l'intensa attività che regnava qui trecento anni fa. Il loro numero testimonia l'intensa attività che regnava qui trecento anni fa. Un tempo nella valle ce n'erano più di cento, che macinavano mais, orzo, grano, miglio e grano saraceno.
Una di esse è stata restaurata e rimessa a nuovo.
È visitabile in estate da metà luglio a metà agosto (o su prenotazione presso il Municipio per il resto dell'anno). Oltre ai mulini, vi sono numerosi altri edifici ed elementi storici facilmente visibili nel villaggio: Passeggiando per il paese, si possono vedere due case con bifore, archi gotici e segni di antiche fortificazioni. Sembra che il villaggio di Arcizans-Dessus fosse sede di una torre fortificata costruita dai Visconti di Lavedan tra il XII e il XIV secolo. Il villaggio prese quindi il nome da Arx Anglorum: cittadella e Soubirou: alto, che divenne Arcizans-Dessus. La testimonianza di questo passato è ancora visibile nella chiesa romanica di antica fondazione (fine XII secolo, completamente ristrutturata nel XVIII secolo e rinnovata nel 2001) e nel suo crisma romanico sulla porta d'ingresso. Salendo verso il centro del villaggio, si può vedere una "dimora signorile" tardo-gotica con la sua porta murata e l'architrave decorato con sculture enigmatiche, la torretta a capanna, una bella finestra con le sue sculture sul davanzale e sull'architrave (rosette, capra e asino che brucano un cespuglio, foglie stilizzate) e, all'interno, un elegante camino gotico. Fontane e lavatoi completano il patrimonio idrico. Un percorso pedonale segnalato, denominato "Au fil du Temps", attraversa le strade del villaggio e permette di scoprire questo ricco patrimonio. Dal villaggio partono anche altri percorsi a piedi e in mountain bike: le sorgenti di Nabias, il giro del Carmoulin, il Col du Liar o il Soum de la Pène per i più esperti.