Consortium Museum – Centre d'art contemporain – Dijon

Installé depuis 2011 dans un bâtiment de 4 000 m² conçu spécialement par l’architecte japonais Shigeru Ban, l’histoire de cette institution d’un genre particulier commença en 1977 au premier étage d’une librairie alternative, puis dans un ancien magasin situé en fond de cour sur la place du marché, dans le centre-ville de Dijon. De jeunes universitaires y mirent en oeuvre leur ambition d’exposer l’art de leur époque : accompagnés d’une poignée de passionnés, ses fondateurs Xavier Douroux et Franck Gautherot, organisèrent dès la fin des années 1970 des expositions avec les artistes de l’avant-garde : Christian Boltanski en 1978, Hans Peter Feldmann en 1979, Annette Messager en 1980, Cindy Sherman et Daniel Buren en 1982, Carl Andre et Richard Prince en 1983, Bertrand Lavier et Hans Haacke en 1986… Dès la fin des années 1980, Le Consortium interrogea la nature et les conventions de l’exposition au moyen de l’exposition elle-même, organisant avec « Une Autre Affaire » une « exposition d’expositions » re-enactant en presque temps réel, à Dijon, les Group Shows organisés aux États-Unis par Peter Halley, Bob Nickas ou Steven Parrino ; organisant aussi, avec « Le Choix des Femmes » en 1990, une exposition qui conduisit 4 commissaires masculins à inviter chacun 4 artistes femmes. Après avoir exposé dans les années 1980 l’art minimal et conceptuel, la Pictures Generation et les expériences abstraites prolongeant les Néo-Géo, Le Consortium a accompagné, dans les années 1990, l’émergence d’une nouvelle génération d’artistes : des Young British Artists – Liam Gillick, Angela Bulloch, ou Gillian Wearing – à Dominique Gonzalez-Foerster, Maurizio Cattelan, Carsten Höller, Pierre Huyghe, Ugo Rondinone, Jorge Pardo ou Philippe Parreno. Récemment salué par le New York Times comme « The under-the-radar French museum that quietly predicts art’s next big thing », Le Consortium a, depuis les années 2000, organisé les premières expositions en France de nombre d’artistes américains – Christopher Wool, Kelley Walker, Rachel Feinstein, Josh Smith, Rachel Harrison, Wade Guyton, Joe Bradley, Roe Ethridge, Brian Calvin, Alex Israel, Oscar Tuazon, Lari Pittman – tout en consacrant des expositions rétrospectives à l’oeuvre de Lynda Benglis, Dadamaino, Luigi Ontani ou Phillip King. Commissaire du pavillon français qui valut un Lion d’Or à Pierre Huyghe à la biennale de Venise en 2001, puis de la 7e Biennale de Lyon en 2003 (« C’est arrivé demain »), Le Consortium participa à la « redécouverte » de l’oeuvre de Yayoi Kusama, lui consacrant, dès l’an 2000, une grande rétrospective ensuite présentée à la Maison du Japon à Paris avant de voyager au Danemark, en Autriche, et en Corée, et organisa aussi des expositions à Anyang, à Séoul… Et au Centre Georges Pompidou lorsqu’y fut présentée sa collection. Aux côtés de la Fondation de France, Le Consortium est médiateur de l’action « Nouveaux Commanditaires », qui offre la possibilité à des citoyens rassemblés autour d’une cause commune de passer commande à un artiste pour exprimer cette préoccupation. De nombreux projets ont ainsi été réalisés, conduisant par exemple Oscar Tuazon à créer une oeuvre monumentale à Belfort en hommage aux Commandos d’Afrique, ou Christopher Wool à concevoir un nouvel ensemble de vitraux pour l’église prieurale de La Charité-sur-Loire, en Bourgogne. Prenant part à l’ambition du classement au patrimoine mondial de l’UNESCO des Climats du vignoble de Bourgogne, Le Consortium a développé en 2012 avec le Domaine de la Romanée Conti, un projet visant à transformer l’ancienne cuverie des Princes de Conti en un espace d’exposition consacré à l’art actuel et y a organisé depuis des expositions de Bertrand Lavier, John M. Armleder, Thomas Houseago, Yan Pei Ming, Kim Gordon, Rodney Graham… Que les fondateurs du Consortium, rejoints depuis 1995 par Éric Troncy, en soient demeurés les directeurs artistiques pendant 40 ans (offrant ainsi, pour une structure publique consacrée à l’art contemporain, un modèle de permanence sans équivalent dans le monde) permit d’établir avec les artistes un dialogue ininterrompu et prolongé souvent tout au long de la carrière de ceux-ci, qui fait du Consortium un laboratoire exigeant et un lieu de débat esthétique dont l’exposition est le langage. Depuis les années 2000, trois commissaires associées ont rejoint Le Consortium : Seungduk Kim, Stéphanie Moisdon et Anne Pontégnie.

Le Consortium is managed by the association le Coin du Miroir and was rewarded the label ‘art centre’ in 1982. In the renovated and extended building of more than 4000 m2, designed by the Japanese architect Shigeru Ban (Pritzker Price 2014) and his French assistant Jean de Gastines, temporary exhibition are being held every year since 2011. The objectives of the art centre are that of the production and exhibition of contemporary works of art, the enrichment of public heritage, and the promotion, spreading and education of art and the thinking about art today.

Als das neue Consortium in 37 gelegt gewesen war, ist rue de Longvic in Dijon am Donnerstag, dem 9. Juni 2011 eingeweiht gewesen. Dieser Schaffungsort, der auf mehr als 4 000 m2 auf halbem Wege zwischen der Stadtmitte von Dijon und der Universität von Burgund, um 10 Min zu Fuß des Hotels von Stadt und dem Museum der schönen Künste entwickelt ist, ist ein Lebensort zum Dienst der modernen Kunst.

Deze bijzondere instelling is sinds 2011 gevestigd in een speciaal door de Japanse architect Shigeru Ban ontworpen gebouw van 4.000 m². De geschiedenis van deze instelling begon in 1977 op de eerste verdieping van een alternatieve boekhandel, toen in een voormalige winkel achter op de binnenplaats van de Place du Marché in het centrum van Dijon De oprichters, Xavier Douroux en Franck Gautherot, organiseerden samen met een handvol enthousiastelingen vanaf het einde van de jaren zeventig tentoonstellingen met avant-gardistische kunstenaars: Christian Boltanski in 1978, Hans Peter Feldmann in 1979, Annette Messager in 1980, Cindy Sherman en Daniel Buren in 1982, Carl Andre en Richard Prince in 1983, Bertrand Lavier en Hans Haacke in 1986, en anderen Vanaf het einde van de jaren 80 stelde Le Consortium de aard en de conventies van de tentoonstelling ter discussie door middel van de tentoonstelling zelf, door met "Une Autre Affaire" een "tentoonstelling van tentoonstellingen" te organiseren die in Dijon bijna in real time de Group Shows van Peter Halley, Bob Nickas of Steven Parrino in de Verenigde Staten nabootste; en door met "Le Choix des Femmes" in 1990 een tentoonstelling te organiseren waarbij 4 mannelijke curatoren elk 4 vrouwelijke kunstenaars uitnodigden. Na het tentoonstellen van minimale en conceptuele kunst in de jaren tachtig, de Pictures Generation en de abstracte experimenten die de Neo-Geo uitbreiden, begeleidde Le Consortium de opkomst van een nieuwe generatie kunstenaars in de jaren negentig: Young British Artists? Liam Gillick, Angela Bulloch of Gillian Wearing? tot Dominique Gonzalez-Foerster, Maurizio Cattelan, Carsten Höller, Pierre Huyghe, Ugo Rondinone, Jorge Pardo of Philippe Parreno. Le Consortium, onlangs door de New York Times geprezen als "Het Franse museum dat in stilte de volgende grote kunst voorspelt", organiseert sinds de jaren 2000 de eerste tentoonstellingen in Frankrijk van vele Amerikaanse kunstenaars Christopher Wool, Kelley Walker, Rachel Feinstein, Josh Smith, Rachel Harrison, Wade Guyton, Joe Bradley, Roe Ethridge, Brian Calvin, Alex Israel, Oscar Tuazon, Lari Pittman ? terwijl retrospectieve tentoonstellingen worden gewijd aan het werk van Lynda Benglis, Dadamaino, Luigi Ontani of Phillip King. Als curator van het Franse paviljoen waarmee Pierre Huyghe de Gouden Leeuw won op de Biënnale van Venetië in 2001 en vervolgens van de 7e Biënnale van Lyon in 2003 ("C'est arrivé demain"), nam Le Consortium deel aan de "herontdekking" van het werk van Yayoi Kusama door in 2000 een grote overzichtstentoonstelling aan haar te wijden, die vervolgens werd gepresenteerd in het Maison du Japon in Parijs en vervolgens doorreisde naar Denemarken, Oostenrijk en Korea, en tevens tentoonstellingen organiseerde in Anyang, Seoul en elders En in het Centre Georges Pompidou toen zijn collectie daar werd gepresenteerd. Samen met de Fondation de France is Le Consortium een bemiddelaar in de actie "Nieuwe Sponsors", die burgers die zich achter een gemeenschappelijke zaak scharen de mogelijkheid biedt om een kunstenaar de opdracht te geven deze zorg tot uitdrukking te brengen. Talrijke projecten zijn op deze manier uitgevoerd, wat er bijvoorbeeld toe heeft geleid dat Oscar Tuazon in Belfort een monumentaal werk heeft gemaakt als eerbetoon aan de Afrikaanse Commando's, of dat Christopher Wool een nieuwe reeks glas-in-loodramen heeft ontworpen voor de prioritaire kerk van La Charité-sur-Loire, in Bourgondië. In het kader van de ambitie om het Climats du vignoble de Bourgogne tot UNESCO-werelderfgoed te laten behoren, heeft Le Consortium in 2012 samen met het Domaine de la Romanée Conti een project ontwikkeld om de voormalige wijnmakerij van de Princes de Conti om te vormen tot een tentoonstellingsruimte gewijd aan hedendaagse kunst en heeft sindsdien tentoonstellingen georganiseerd van Bertrand Lavier, John M. Armleder, Thomas Houseago, Yan Pei Ming, Kim Gordon, Rodney Graham? Het feit dat de oprichters van het Consortium, in 1995 vervoegd door Éric Troncy, al 40 jaar artistiek directeur zijn (en daarmee voor een publieke structuur gewijd aan hedendaagse kunst een ongeëvenaard model van duurzaamheid bieden) heeft het mogelijk gemaakt een ononderbroken dialoog met de kunstenaars tot stand te brengen, die vaak gedurende hun hele carrière voortduurt, wat van het Consortium een veeleisend laboratorium en een plaats van esthetisch debat maakt waarvan de taal de tentoonstelling is. Sinds 2000 zijn drie geassocieerde curatoren lid geworden van Le Consortium: Seungduk Kim, Stéphanie Moisdon en Anne Pontégnie.

Instalada desde 2011 en un edificio de 4.000 m² especialmente diseñado por el arquitecto japonés Shigeru Ban, la historia de esta institución especial comenzó en 1977 en la primera planta de una librería alternativa, luego en una antigua tienda situada en el fondo del patio de la Place du Marché, en el centro de Dijon Los fundadores, Xavier Douroux y Franck Gautherot, junto con un puñado de entusiastas, organizaron exposiciones con artistas de vanguardia desde finales de los años 70: Christian Boltanski en 1978, Hans Peter Feldmann en 1979, Annette Messager en 1980, Cindy Sherman y Daniel Buren en 1982, Carl Andre y Richard Prince en 1983, Bertrand Lavier y Hans Haacke en 1986, y otros Desde finales de los años ochenta, Le Consortium cuestiona la naturaleza y las convenciones de la exposición a través de la propia exposición, organizando con "Une Autre Affaire" una "exposición de exposiciones" que recrea casi en tiempo real, en Dijon, los Group Shows organizados en Estados Unidos por Peter Halley, Bob Nickas o Steven Parrino; organizando también, con "Le Choix des Femmes" en 1990, una exposición que llevó a 4 comisarios hombres a invitar a 4 mujeres artistas cada uno. Tras exponer el arte minimalista y conceptual de los años 80, la Generación de los Cuadros y los experimentos abstractos que amplían el Neo-Geo, Le Consortium acompañó la aparición de una nueva generación de artistas en los años 90: Young British Artists? Liam Gillick, Angela Bulloch o Gillian Wearing? a Dominique González-Foerster, Maurizio Cattelan, Carsten Höller, Pierre Huyghe, Ugo Rondinone, Jorge Pardo o Philippe Parreno. Recientemente aclamado por el New York Times como "el museo francés más discreto que predice silenciosamente el próximo gran acontecimiento del arte", Le Consortium ha organizado, desde la década de 2000, las primeras exposiciones en Francia de muchos artistas estadounidenses ? Christopher Wool, Kelley Walker, Rachel Feinstein, Josh Smith, Rachel Harrison, Wade Guyton, Joe Bradley, Roe Ethridge, Brian Calvin, Alex Israel, Oscar Tuazon, Lari Pittman… mientras se dedican exposiciones retrospectivas a la obra de Lynda Benglis, Dadamaino, Luigi Ontani o Phillip King. Comisario del pabellón francés que le valió a Pierre Huyghe un León de Oro en la Bienal de Venecia en 2001, y luego de la 7ª Bienal de Lyon en 2003 ("C'est arrivé demain"), Le Consortium participó en el "redescubrimiento" de la obra de Yayoi Kusama, dedicándole una gran retrospectiva en 2000, que luego se presentó en la Maison du Japon de París antes de viajar a Dinamarca, Austria y Corea, y organizando también exposiciones en Anyang, Seúl y otros lugares Y en el Centro Georges Pompidou cuando se presentó allí su colección. Junto a la Fondation de France, Le Consortium es mediador en la acción "Nuevos patrocinadores", que ofrece a los ciudadanos reunidos en torno a una causa común la posibilidad de encargar a un artista que exprese esta preocupación. Numerosos proyectos se han llevado a cabo de este modo, lo que ha llevado, por ejemplo, a Oscar Tuazon a crear una obra monumental en Belfort en homenaje a los comandos africanos, o a Christopher Wool a diseñar un nuevo conjunto de vidrieras para la iglesia prioral de La Charité-sur-Loire, en Borgoña. Participando en la ambición de que los Climats du vignoble de Bourgogne sean clasificados como Patrimonio de la Humanidad por la UNESCO, Le Consortium desarrolló en 2012, junto con el Domaine de la Romanée Conti, un proyecto destinado a transformar la antigua bodega de los Príncipes de Conti en un espacio expositivo dedicado al arte contemporáneo, y desde entonces ha organizado exposiciones de Bertrand Lavier, John M. Armleder, Thomas Houseago, Yan Pei Ming, Kim Gordon, Rodney Graham? El hecho de que los fundadores del Consorcio, a los que se unió en 1995 Éric Troncy, sigan siendo sus directores artísticos desde hace 40 años (ofreciendo así, para una estructura pública dedicada al arte contemporáneo, un modelo de permanencia sin parangón en el mundo) ha permitido establecer un diálogo ininterrumpido con los artistas, que a menudo se prolonga a lo largo de su carrera, lo que convierte al Consorcio en un laboratorio exigente y un lugar de debate estético cuyo lenguaje es la exposición. Desde el año 2000, tres comisarios asociados se han incorporado a Le Consortium: Seungduk Kim, Stéphanie Moisdon y Anne Pontégnie.

Installata dal 2011 in un edificio di 4.000 m² appositamente progettato dall'architetto giapponese Shigeru Ban, la storia di questa speciale istituzione è iniziata nel 1977 al primo piano di una libreria alternativa, poi in un ex negozio situato in fondo al cortile della Place du Marché nel centro di Digione I fondatori, Xavier Douroux e Franck Gautherot, insieme a un manipolo di appassionati, organizzarono mostre con artisti d'avanguardia a partire dalla fine degli anni Settanta: Christian Boltanski nel 1978, Hans Peter Feldmann nel 1979, Annette Messager nel 1980, Cindy Sherman e Daniel Buren nel 1982, Carl Andre e Richard Prince nel 1983, Bertrand Lavier e Hans Haacke nel 1986 e altri Dalla fine degli anni Ottanta, Le Consortium ha messo in discussione la natura e le convenzioni della mostra attraverso la mostra stessa, organizzando con "Une Autre Affaire" una "mostra di mostre" che riproponeva quasi in tempo reale, a Digione, le mostre collettive organizzate negli Stati Uniti da Peter Halley, Bob Nickas o Steven Parrino; organizzando anche, con "Le Choix des Femmes" nel 1990, una mostra che ha portato 4 curatori uomini a invitare 4 artiste donne ciascuno. Dopo aver esposto l'arte minimale e concettuale degli anni '80, la Pictures Generation e le sperimentazioni astratte che estendono il Neo-Geo, Le Consortium ha accompagnato l'emergere di una nuova generazione di artisti negli anni '90: Young British Artists? Liam Gillick, Angela Bulloch o Gillian Wearing? a Dominique Gonzalez-Foerster, Maurizio Cattelan, Carsten Höller, Pierre Huyghe, Ugo Rondinone, Jorge Pardo o Philippe Parreno. Recentemente salutato dal New York Times come "Il museo francese poco conosciuto che predice silenziosamente la prossima grande cosa dell'arte", Le Consortium ha organizzato, a partire dagli anni 2000, le prime mostre in Francia di molti artisti americani? Christopher Wool, Kelley Walker, Rachel Feinstein, Josh Smith, Rachel Harrison, Wade Guyton, Joe Bradley, Roe Ethridge, Brian Calvin, Alex Israel, Oscar Tuazon, Lari Pittman? mentre si dedicano mostre retrospettive al lavoro di Lynda Benglis, Dadamaino, Luigi Ontani o Phillip King. Curatore del padiglione francese che è valso a Pierre Huyghe il Leone d'Oro alla Biennale di Venezia del 2001, poi della 7a Biennale di Lione del 2003 ("C'est arrivé demain"), Le Consortium ha partecipato alla "riscoperta" dell'opera di Yayoi Kusama, dedicandole una grande retrospettiva nel 2000, presentata poi alla Maison du Japon di Parigi prima di recarsi in Danimarca, Austria e Corea, organizzando anche mostre a Anyang, Seoul e altrove E al Centre Georges Pompidou, quando è stata presentata la sua collezione. Insieme alla Fondation de France, Le Consortium è mediatore dell'azione "Nuovi sponsor", che offre ai cittadini riuniti intorno a una causa comune la possibilità di commissionare a un artista l'espressione di questa preoccupazione. Numerosi progetti sono stati realizzati in questo modo, portando ad esempio Oscar Tuazon a creare un'opera monumentale a Belfort in omaggio ai commando africani, o Christopher Wool a progettare una nuova serie di vetrate per la chiesa priorale di La Charité-sur-Loire, in Borgogna. Partecipando all'ambizione di classificare il Climats du vignoble de Bourgogne come Patrimonio dell'Umanità dell'UNESCO, Le Consortium ha sviluppato nel 2012 con il Domaine de la Romanée Conti un progetto che mira a trasformare l'ex cantina dei Principi di Conti in uno spazio espositivo dedicato all'arte contemporanea e da allora ha organizzato mostre di Bertrand Lavier, John M. Armleder, Thomas Houseago, Yan Pei Ming, Kim Gordon, Rodney Graham? Il fatto che i fondatori del Consorzio, a cui si è aggiunto nel 1995 Éric Troncy, ne siano rimasti i direttori artistici per 40 anni (offrendo così, per una struttura pubblica dedicata all'arte contemporanea, un modello di permanenza senza precedenti al mondo) ha permesso di instaurare un dialogo ininterrotto con gli artisti, che spesso si protrae per tutta la loro carriera e che fa del Consorzio un laboratorio esigente e un luogo di dibattito estetico il cui linguaggio è la mostra. Dal 2000, tre curatori associati si sono uniti a Le Consortium: Seungduk Kim, Stéphanie Moisdon e Anne Pontégnie.